युरोपेली नेताहरू वाशिंगटनमा भेला : युक्रेनलाई ‘समर्पण’ बाट जोगाउने प्रयास
वासिङटन- अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र भ्लादिमिर पुटिनबीच अलास्कामा भएको भेटपछि अमेरिकाले युक्रेन युद्धप्रति आफ्नो रणनीति अचानक परिवर्तन गरेको भन्दै युरोपेली नेताहरू हतार–हतार वाशिंगटन पुगेका छन्।
ट्रम्पले युद्ध अन्त्यका लागि “युक्रेनले भूमिखण्ड त्याग्नुपर्ने” संकेत गरेको र रुसमाथि थप आर्थिक प्रतिबन्ध नलगाउने बताएका कारण युरोपेली नेताहरू चिन्तित बनेका छन्। उनीहरूको मुख्य उद्देश्य ट्रम्पलाई सम्झाउने हो कि शान्ति सम्झौता युक्रेनको आत्मसमर्पणमा आधारित हुनु हुँदैन।
फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुएल माक्रोंले आइतबार भने, “समर्पणमा आधारित शान्ति प्रस्ताव गर्ने एक मात्र राष्ट्र रुस हो।”
युरोपेली नेताहरू मध्ये इटलीकी प्रधानमन्त्री जियोर्जिया मेलोनी पहिलो भएर सहभागी हुन थालेकी थिइन्। त्यसपछि माक्रों र अरू नेताहरूले पनि आफ्नो तालिका परिवर्तन गरी वाशिंगटन यात्रा सुरु गरे।
कूटनीतिक स्रोतका अनुसार, ट्रम्प–पुटिन भेटपछि अमेरिकाको नीति यति छिटो र अप्रत्याशित ढंगले रुसको पक्षतर्फ सर्यो कि युरोपेली नेताहरूले तुरुन्तै रणनीति बनाउनुपर्यो।
युरोपेली नेताहरूको चिन्ता
शान्ति प्रक्रिया केवल युक्रेनले डनबास छोडेर सम्भव हुने अमेरिकी धारणा।
सुरक्षा ग्यारेन्टीबारे ट्रम्पको अस्पष्ट दृष्टिकोण।
ब्रिटिश कूटनीतिज्ञले भने, “यो केवल युक्रेनको कुरा होइन, पुरै युरोपको सुरक्षा हो।”
सुरक्षा ग्यारेन्टीको विवाद
अमेरिकी पक्षले युक्रेनलाई नाटो-जस्तै सुरक्षा आश्वासन दिने कुरा गरेको भए पनि त्यसको स्पष्ट स्वरूप अझै देखिएको छैन।
एक युरोपेली अधिकारीले भने, “ट्रम्पलाई लाग्छ उनले पुटिनलाई ‘नआक्रमण गर’ भनेर भन्नु पर्याप्त हुन्छ। तर यो न युक्रेनका लागि पर्याप्त हो न हाम्रो लागि।”
युरोपेली प्रस्ताव भनेको—
-युक्रेनलाई दीर्घकालीन सैन्य र वित्तीय सहयोग,
-अमेरिकाबाट हतियार खरिद गरेर सहयोग,
-अमेरिकी गोप्य सूचना (intelligence) को निरन्तर पहुँच।
आजको मुख्य लक्ष्य
नेताहरूको बुझाइमा आजको बैठकबाट तुरुन्तै भूमिखण्ड–साटासाट वा सम्झौता निकाल्नु भन्दा,
-ट्रम्प–जेलेंस्की–पुटिनबीच सम्भावित त्रिपक्षीय सम्मेलन,
-भविष्यका वार्ताका आधारभूत सिद्धान्त,
-वार्ता कहाँ र कुन संरचनामा हुने भन्ने प्रारम्भिक सहमति
उपर छलफल गर्नुपर्नेछ।
युरोपेली लक्ष्य स्पष्ट छ — युद्ध अन्त्यको आधार ‘युक्रेनको आत्मसमर्पण’ नभई ‘सजिलो र दिगो शान्ति’ हुनुपर्छ।
