कोलम्बिया विश्वविद्यालयका फिलिस्तीनी प्रदर्शनकारी महमुद खलील १०४ दिनपछि रिहा
न्यूयोर्क — फिलिस्तीनी अधिकारकर्मी तथा कोलम्बिया विश्वविद्यालयका पूर्व विद्यार्थी महमुद खलीललाई १०४ दिनको संघीय हिरासतपछि शुक्रवार रिहा गरिएको छ। संघीय न्यायाधीशको आदेशपछि उनी लुइजियानाको आप्रवासन केन्द्रबाट मुक्त भएका हुन्।
खलीललाई यस वर्ष मार्च ८ मा म्यानह्याटनस्थित उनको अपार्टमेन्टबाट गिरफ्तार गरिएको थियो। उनीमाथि इजरायलविरुद्ध भएको गाजाका पक्षमा प्रदर्शनमा संलग्न भएको आरोप थियो, जसअनुसार ट्रम्प प्रशासनले आप्रवासी विरोधी कडाइ लागू गर्दै उनीविरुद्ध निष्कासन प्रक्रिया अघि बढाएको हो।
न्यायाधीशको कडा टिप्पणी : “न त भगौडा छन्, न त समुदायका लागि खतरा”
संघीय न्यायाधीश माइकल फर्बियार्जले सुनुवाइमा खलीलको निरन्तर थुनाबारे सरकारको तर्कलाई अस्वीकार गरे। उनले भने, “मुद्दाकर्ता भाग्ने सम्भावनामा छैनन्, न त उनी कुनै हिंसात्मक क्रियाकलापमा संलग्न छन्। यो निरोध अत्यन्त असामान्य हो।”
तर रिहा आदेश जारी भएको सोही दिन लुइजियानामा रहेको आप्रवासन अदालतले भने खलीललाई धरौटी अस्वीकृत गर्दै निष्कासनको आदेश दिएको छ। यस निर्णयविरुद्ध संघीय सरकारले अपिल गर्ने जनाएको छ।
‘रिहा भएँ, तर न्याय ढिला भयो’
रिहापछि खलीलले सञ्चारकर्मीहरूलाई भने, “न्याय जित्यो, तर ढिलो भयो। तीन महिना यस्तो थुनामा बिताउनु अनुचित हो।” उनले अब न्यूयोर्क फर्केर अमेरिकी नागरिक पत्नी डा. नूर अब्दल्ला र हालै जन्मिएका छोरा संग पुनर्मिलन गर्ने बताए।
ट्रम्प प्रशासनको आरोप : खलीलले ग्रीन कार्ड आवेदनमा झूट बोले
संघीय सरकारका अनुसार खलीलमाथि ग्रीन कार्ड आवेदनको क्रममा असत्य विवरण दिएको आरोप छ। तर खलील र उनका वकिलहरूले यो आरोप अस्वीकार गर्दै यो उनको अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता र राजनीतिक विचारको आधारमा गरिएको कारबाही भएको बताएका छन्।
राजनीतिक दबाब र स्वतन्त्रता अधिकारको द्वन्द्व
खलील कोलम्बियामा भएको प्रदर्शनको प्रमुख वार्ताकार तथा प्रवक्ता थिए। उनीविरुद्ध कुनै कानुनी आरोप छैन, न त प्रदर्शनका क्रममा पक्राउ नै परेका थिए। तर सार्वजनिक रूपमा बोल्ने र समाचारमा उनको उपस्थिति रहेकाले उनी ट्रम्प प्रशासनको निशानामा परे।
पूर्व परराष्ट्रमन्त्री मार्को रुबियोले खलीलको उपस्थिति अमेरिकाको विदेश नीतिमा असर पार्ने भन्दै देशनिकाला गर्नुपर्ने बताएका थिए। तर आलोचकहरूले ट्रम्प प्रशासनले इजरायलको आलोचनालाई यहुदीविरोधसँग जोडेर असहमतिको स्वर दवाउने प्रयास गरेको आरोप लगाएका छन्।
खलील : ‘सामाजिक न्यायको लडाइँ जारी छ’
रिहापछि खलीलले भने, “म यहाँको थुनामा रहेर अमेरिका भनेर चिनिने देशको वास्तविकता बुझ्न पाएँ। यहाँ जो कोही होस्—नागरिक, आप्रवासी वा अन्य— सबै मानिस हुन्, र न्याय त कुनै न कुनै दिन हुन्छ नै।”
उनी अब अन्तर्राष्ट्रिय यात्रा गर्न पाउने छैनन्, तर न्यूयोर्क, मिशिगन, लुइजियाना, न्यू जर्सी र वासिङ्टन डीसीमा सीमित यात्रा गर्न अनुमति दिइनेछ।
पत्नीको प्रतिक्रिया : ‘अब बल्ल राहत महसुस गरें’
खलीलको पत्नी डा. अब्दल्लाले भने, “आज मेरो परिवार पुनः एक हुनेछ। तीन महिनासम्म हामीलाई अन्यायपूर्ण थुनामा राखियो, तर अहिलेको निर्णयले थोरै भए पनि राहत दिएको छ।”
यसअघि पनि अमेरिका भरि विभिन्न विश्वविद्यालयहरूमा प्रदर्शनमा सहभागी भएका अरू केही फिलिस्तीनी तथा मुस्लिम विद्यार्थीहरूलाई पनि हिरासतपछि रिहा गरिएको छ।
यो मुद्दाले अमेरिका भित्र अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता, आप्रवासी अधिकार र राजनीतिक दृष्टिकोणको स्वतन्त्रतामाथि बहस पुनः चर्किएको छ।
