२७ भदौ २०८३, शनिबार
12 September 2026, Saturday

नयाँ बानेश्वरको पुरानो संसद् भवन मर्मत गरेर चलाउन नसकिने निष्कर्ष

नयाँ बानेश्वरको पुरानो संसद् भवन मर्मत गरेर चलाउन नसकिने निष्कर्ष

काठमाडौं- गत वर्षको ‘जेन जी’ आन्दोलनमा जलेको नयाँ बानेश्वरस्थित अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन केन्द्र (पुरानो संसद् भवन) मर्मत गरेर चलाउन नसकिने अधिकारीहरूले बताएका छन्। गत वर्ष भदौमा युवा प्रदर्शनकारीहरू मारिएपछि भड्किएको भिडले यो भवनमा आगजनी र तोडफोड गरेको थियो। चीन सरकारको अनुदानमा बनेको यो ३० वर्ष पुरानो भवनका मुख्य भागहरू काम नलाग्ने गरी बिग्रिएका छन्।

भवन निर्माण विभागका अनुसार, क्षतिको अध्ययन गर्दा यो भवनको पुरानो नक्सा (स्ट्रक्चरल डिजाइन ड्रइङ) कतै भेटिएन। चिनियाँ दूतावाससँग नक्सा मागिए पनि जवाफ आएको छैन। विज्ञहरूका अनुसार यो भवन पुरानो मापदण्डमा बनेकाले अहिले मर्मत (रेट्रोफिट) गरेर चलाउन प्राविधिक रूपले सम्भव छैन। त्यसैले कि त यो पूरै भत्काएर नयाँ बनाउनुपर्छ, कि पुरानै स्वरूपमा फेरि निर्माण गर्नुपर्छ। यद्यपि, आउँदो वर्षको बजेटमा यसको पुनर्निर्माणका लागि रकम छुट्याइएको छैन।

विसं २०५० सालमा राजा वीरेन्द्रको पालामा बनेको यो केन्द्र नेपालको अभूतपूर्व संरचना थियो। यसमा ८ वटा हल थिए र मुख्य हलमा २००० जना अटाउँथे। यही भवनबाट २०६५ सालमा गणतन्त्र घोषणा भएको थियो। झन्डै २० वर्ष संसद् भवनको रूपमा प्रयोग भएको यो केन्द्रले वार्षिक १८ करोड रुपैयाँ भाडा उठाउँथ्यो।

अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलन केन्द्र विकास समितिका कार्यकारी निर्देशक धर्मराज खड्काले नयाँ भवन नबनुन्जेल यसलाई ‘जेन जी’ आन्दोलनसँग सम्बन्धित सामग्री राखेर अस्थायी सङ्ग्रहालय बनाउनेबारे छलफल भइरहेको बताएका छन्। हाल आन्दोलनमा जलेका गाडीहरू त्यहाँ राखिएका छन्। यो केन्द्र १५३ रोपनी जग्गामा फैलिएको छ।