युद्ध कानुनबारे ट्रम्पको दाबी: ‘पूर्वराष्ट्रपतिहरूले पनि संसदको अनुमति लिएका थिएनन्’
न्युयोर्क- अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँगको युद्ध लम्ब्याउन संसदको अनुमति नचाहिने बताएका छन्। उनले विगतका अमेरिकी राष्ट्रपतिहरूले पनि यस्तो अनुमति नलिएको दाबी गरे। युद्ध सुरु भएको ६० दिन पुगेको सन्दर्भमा ट्रम्पले पूर्वराष्ट्रपतिहरूले युद्धको अधिकार सीमित गर्ने संसदको शक्तिलाई ‘असंवैधानिक’ मान्ने गरेको बताए।
सन् १९७३ को कानुनअनुसार युद्ध सुरु भएको ६० दिनभित्र राष्ट्रपतिले संसदबाट अनिवार्य अनुमति लिनुपर्छ। गत फेब्रुअरी २८ मा इरानमा आक्रमण सुरु भएको जानकारी संसदलाई दिइएको थियो र शुक्रबार त्यसको ६० दिन पूरा भएको छ। तर ट्रम्प र रक्षामन्त्री पिट हेगसेथले अहिले युद्धविराम भइरहेकाले यो ६० दिने नियमको समय रोकिएको दाबी गरेका छन्।
यद्यपि, ट्रम्पले दाबी गरेजस्तो सबै इतिहास उस्तै छैन। विगतमा रोनाल्ड रेगनले लेबनानमा सेना पठाउँदा, जर्ज एचडब्लु बुसले खाडी युद्धमा र जर्ज डब्लु बुसले अफगानिस्तान तथा इराक युद्धमा संसदको अनुमति लिएका थिए। तर, केही राष्ट्रपतिले भने यो कानुन छलेका थिए। बिल क्लिन्टनले कोसोभोमा र बाराक ओबामाले लिबियामा सैन्य कारबाही गर्दा ६० दिनको सीमा पार गरे पनि संसदको अनुमति लिएका थिएनन्।
कानुनविद् डेभिड शुल्ट्जले अरू राष्ट्रपतिले कानुन प्रयोग नगर्दैमा ट्रम्पले गरेको काम सही नहुने बताए। ट्रम्पले इरानसँगको द्वन्द्वलाई भियतनाम, इराक वा विश्वयुद्धजस्ता लामा युद्धसँग तुलना गर्दै यो निकै छोटो भएको दाबी गरेका छन्। तर हर्मुज जलसन्धि र इरानको आणविक कार्यक्रमबारे अझै विवाद नसुल्झिएकाले यो द्वन्द्व कसरी अन्त्य हुन्छ भन्ने स्पष्ट छैन।
